...ڕێژەى هاوسەرگیرى پێشوەخت لە کەمپەکانى عەربەت و ئاشتى دەکاتە38%

1/11/2017 6:06:08 AM

...ڕێژەى هاوسەرگیرى پێشوەخت لە کەمپەکانى عەربەت و ئاشتى دەکاتە38% 
لە ئەنجامى لێکۆڵینەوەیەک کە ڕێکخراوى CDO بە هاوبەشى Minority rights group ئەنجامیداوە دەرکەوتووە کە ڕێژەى هاوسەرگیرى پێشوەخت لە کەمپەکانى عەربەت و ئاشتى 38% 
ڕێکخراوى CDO بە هاوبەشى Minority rights group ڕاپرسییەکیان سەبارەت بە ڕەوشى هاوسەرگیرى پێشوەخت لە هەردوو کەمپى ئاشتى و عەربەت ئەنجامدا و لەلایەن دکتۆر نەوزاد ئەسوەد و دکتۆر لقمان سیوەیلى توێژینەوە بۆ ئەنجامى ڕاپرسییەکە کراو گەیشتنە ئامارێک و هۆکار و دەرئەنجامەکانیان خستە ڕوو.

بەختیار ئەحمەد ،بەڕێوەبەرى گشتى ڕێکخراوى گەشەپێدانى مەدەنیەت - CDO  ووتى"پێویستە بە هەموو لایەک دەزگاکانى ڕاگەیاندن و ڕێکخراوەکانى کۆمەڵى مەدەنى کاربکەین بۆ رێگریکردن لە دیاردەى هاوسەرگیرى پێشوەخت".

د. نەوزاد ئەحمەد ئامادەکارى لێکۆڵینەوەکە  وتى" بەپێى ئەولێکۆڵینەوانەى لەسەر هەردوو کەمپى ئاشتى و عەربەت لەسەر ئەنجامدانى هاوسەرگیرى پێشوەخت و یاساى ئەنجاماندا دەرکەوت 820 هاوسەر گیرى پێشوەخت ئەنجامدراوە کە رێژەکەى دەکاتە 38% ". 
وتیشى: ئەو هاوسەرگیرییە پێشوەختانەى لەناو هەردوو کەمپەکەدا ئەنجامدراوە ژمارەیان 89 و رێژەکەى دەکاتە 7%، وە 1هەزار و 323 هاوسەرگیرى یاساى ئەنجامدراوە کە رێژەکەى دەکاتە 62%. 
د. نەوزار ئەحمەد ئەوەشى خستەڕوو کە، هاوسەگیرى پێشوەخت کۆمەڵێک جێکەوتەى لێ دەکەوێتەوە لەسەر ئاستى تەندروستى و جەستەیى و دەروونى و خێزانى و کۆمەڵایەتى، ئەمەش وادەکات کێشەو  بیرنەکان هێندەى تر قوڵ ببنەوە کاریگەریەکانیشیان نەوەکانى دواتر درێژ ببنەوە. 
هاوسەرگیرى پێشوەخت بریتیەلەو جۆرە هاوسەرگیرییەى کە دەکەوێتە پێش تەمەنى پێگەیشتویى خوار 18ساڵ لەگەڵ پیاوێکى بەتەمەن یاخود کورێکى منداڵدا ئەنجام دەدرێت. 
لەساڵى 1948 جاڕنامەى گەردوونى مافەکانى مرۆڤ لەماددەى 16دا جەخت لەسەر پێگەیشتنى تەواوەتى کوڕ و کچ و تەواوى ئازادیان دەکات لەسەر پێکهێنانى ژیانى هاوسەردارى و بەمافێکى سروشتى خۆیانیان دەزانێت کە ئازادانە کچ و کوڕ بتوانن بچنە ژیانى هاوسەرگیرى.
هاوکات بەپێى ئامارێکى ساڵى 2001ى رێکخراوى (UNICEF) کەلەسەر هاوسەرگیرى پێشوەخت لەسەر ئاستى عێراق ئەنجامى داوە باس لەوە دەکات کە هاوسەرگیرى پێشوەختەى کچان دوهێندنەى کوڕانە و ڕێژەى 28کچ لە بەرامبەر 15 کوڕدایە، بەگشتى رێژەى هاوسەر گیرى پێشوەختە لە عێراقدا لە نێوان 10% بۆ 24% دا.  
ژنە چالاکوانێکى بوارى ژنان و توێژەرى کۆمەڵایەتى پێیوایە کە" هاوسەرگیرى پێشوەخت دیاردەیەکى ناشارستانى و بوەتە دیاردەکەى زەق  لەناو کۆمەڵگەى رۆژهەڵاتیدا بەتایبەت لەناو پەنابەرەکاندا".  
ئاشنا رەئوف توێژەرى کۆمەڵایەتى و چالاکوانى بوارى ژنان لە ڕێکخراوىCDO   دەڵێت" بەردەوام جەخت لەوە دەکەینەوە کە هاوسەرگیرى لەسەرو تەمەنى 18 ساڵەوە بێت، چونکە رۆژانە لە کەمپەکاندا بەرکەوتنمان هەیە لەگەڵ پەنابەراندا چەندین کێشەى جۆراو جۆریان هەیە ئەوەش دەگەڕێتەوە بۆ هاوسەرگیرى پێشوەخت. 
ئەو توێژەرە کۆمەڵایەتیە ئاماژە بەوەشدەکات کە، ناهۆشیارى خێزانەکان هۆکارێکى هەرە گەورەى ئەم حاڵەتەیە کە لەناویاندا روودەدات، لەکاتى پرۆسەى منداڵ بووندا زۆرترین مەترسى لەسەر ژیانیان دروست دەبێت، بارى ئابوریش کێشەى بۆ خێزانەکان دروست دەکات. 
ئاشکراشیدەکات، لەکاتى سەردانکردنمان بۆ ناو کەمپەکان توانیومانە چەند حاڵەتێکى هاوسەرگیرى پێشوەخت رابگرین. 
کەمپى عەربەت لەساڵى 2014دا دەمەزراوە و کەمپى ئاشتى لەساڵى 2016دا دەمەزراوە دەکەونە رۆژهەڵاتى شارى سلێمانیەوە و بۆ گرتنە خۆى ئاوارەکانى جەنگى داعش.


© Copyright 2016, All Rights Reserved

Developed by Avesta Group and powered by Microsoft Azur